Slijmhoest of vastzittende hoest

Hoesten is een reflex die ontstaat door prikkeling van je luchtwegen. Hoesten kan gepaard gaan met veel slijmproductie – slijmhoest. Heb je last van taai slijm dat je moeilijk kunt ophoesten, dan spreek je van vastzittende hoest.

Wat is vastzittende hoest of slijmhoest?

Het slijm dat wordt opgehoest houdt de luchtwegen vrij van stof, bacteriën en andere ‘vreemde voorwerpen’. Normaal is het slijm dat je ophoest dun, helder en wit/doorzichtig van kleur. Je kunt het slijm uitspugen of doorslikken. Bij een verkoudheid of griep veroorzaakt door een virus zijn je keel en bovenste luchtwegen ontstoken. Je slijmvliezen zijn dan geïrriteerd en gezwollen en er ontstaat een spontane hoestprikkel.

Dit is meestal een kriebelhoest of droge hoest, zonder slijm. Je kunt ook een productieve hoest hebben met juist veel slijm dat het ‘vuil’ uit je longen wegwerkt. Dit noem je slijmhoest. Het slijm kan dik en taai zijn en in plaats van helder wit, meer gelig of wat groen (‘afval’ van ontstekingsreactie). Soms lijkt het of het slijm ‘vast’ zit in de lagere luchtwegen. Het kost dan veel kracht en moeite om het op te hoesten. Dan spreek je van een vastzittende hoest.

Wat te doen bij vastzittende hoest of slijmhoest?

Hoesten is vermoeiend, zeker als het slijm taai is en niet makkelijk los komt. Je krijgt er bovendien een droge, zere keel van en vaak ook spierpijn. Heb je last van vastzittende hoest of slijmhoest, gebruik dan een zelfzorgproduct dat het slijm dunner maakt. Andere mogelijkheden om vastzittende hoest te verminderen zijn:

  • stomen (eventueel met kamille) maakt het slijm losser zodat je het makkelijker op kunt hoesten
  • blijf drinken, bij slijmhoest het liefst warme dranken, bijvoorbeeld thee met honing
  • gebruik een zelfzorgmiddel met een slijmoplossende werking
  • gebruik een verzachtende hoestsiroop
  • honing verzacht de zere keel, net als zuigen op een dropje of keelpastille

Let op: gebruik bij slijmhoest nooit een middel dat de hoestprikkel onderdrukt!

Hoe voorkom je vastzittende hoest of slijmhoest?

Hoesten is een sterke reflex die je nauwelijks kunt onderdrukken. Bij slijmhoest is het vele hoesten functioneel: het slijm móet weg. Gebruik dus nooit een hoestprikkeldempend middel bij slijmhoest of vastzittende hoest! Naast het gebruik van zelfzorgmiddelen, zijn er een paar dingen die je kunt doen om slijmhoest tegen te gaan:

  • voorkom droge lucht, rokerige ruimtes en airconditioning
  • probeer niet te roken, vermijd ‘meeroken’
  • ventileer je (slaap)kamer en gebruik eventueel luchtbevochtigers
  • slaap je slecht door het hoesten – zorg dat je iets schuin ligt
  • ademen door je neus is beter dan door je mond – maakt de buitenlucht warm en vochtig
  • gebruik eventueel een neusspray bij een verstopte neus
  • gebruik een verkoudheidsbalsem of stoom/inhalatiecapsules met menthol en eucalyptus – dit geeft ‘meer lucht’

Wanneer raadpleeg je een deskundige?

Meestal gaan de klachten binnen 2 of 3 weken over. Wanneer je langdurig last houdt van slijmhoest of vastzittende hoest, kun je een apotheker of arts raadplegen.

In de onderstaande gevallen moet je in ieder geval een deskundige raadplegen:

  • wanneer je bloederig slijm ophoest (helderrood, donkerrood of roestbruin)
  • als je last hebt van benauwdheid, een piepende of pijnlijke ademhaling
  • wanneer je langer dan 5 dagen koorts hebt (> 38°C)
  • wanneer je veel groen slijm ophoest (mogelijk een bacterie)
  • gebruik eventueel een neusspray bij een verstopte neus
  • baby’s jonger dan 3 maanden en ouderen boven de 75 jaar (lage weerstand)
Veel gestelde vragen over slijmhoest en vastzittende hoest
Laatst bijgewerkt: 14/12/2016